ne
adv. and conj. 2 NA-. I. As adv., no , not ; so in many compounds, as nefas, nemo, etc.
With a comp: columella tribus cubitis ne altior.
Standing before, with quidem after, a particular word or phrase, an emphatic negative, not even : ne sui quidem id velint, non modo ipse: ne in hospitis quidem . . . ne in fanis quidem: sine quā ne intellegi quidem ulla virtus potest: neque enim ipsius quidem regis abhorrebat animus, L.: nulla species ne excogitari quidem potest ornatior: Caesar negat se ne Graeca quidem meliora legisse.
With quoque for quidem : quando ne ea quoque temptata vis proficeret, L.
In prohibitions: ah ne saevi tanto opere, T.: impius ne audeto placare, etc.: Ne, pueri, ne tanta animis adsuescite bella, V.: ne post conferas Culpam in me, T.: si veritas extorquebit, ne repugnetis: Ne forte credas, etc., H.
Usu. with subj perf. : ne vos mortem timueritis: misericordiā commotus ne sis: ne transieris Hiberum, L.
In wishes and prayers: ne id Iuppiter O. M. sineret, might Jupiter forbid it! L.: ne vivam, si scio, may I die, if I know .
In concessions: nemo is, inquies, umquam fuit. Ne fuerit; ego enim, etc., grant there was not : ne sit sane summum malum dolor; malum certe est: quo, ne opprimare, mente vix constes, though you be not crushed .
In restrictive clauses: sint misericordes in furibus aerari; ne illi sanguinem nostrum largiantur, etc., only let them not , S.: Quidvis cupio, dum ne comperiar, etc., T.: dum ne admoveret: modo ne nauseat.
In climax, much less, not to mention : quippe secundae res sapientium animos fatigant; ne illi conruptis moribus victoriae temperarint, much less could they , etc., S.: me vero nihil istorum ne iuvenem quidem movit umquam; ne nunc senem, much less now I am old .
In expressions of purpose or result.
With ut, that not, lest, so that not : haec mihi cura est maxima, ut nequoi mea Longinquitas aetatis obstet, T.: exstiti uti ne omnino desertus esset: ut causae communi salutique ne deessent.
With qui : Ego id agam, mihi qui ne detur, that she be not given to me , T.II. As conj., in clauses of purpose, that not, lest, to prevent : darent operam, ne quid res p. detrimenti caperet, S.: obsecrare, ne quid gravius in fratrem statueret, Cs.: vide, ne tibi desis.
After expressions of fear or anxiety, lest, that : vereor nequid Andria adportet mali, T.: metuebat ne indicaretur: esse metus coepit, ne, etc., O.: pavor, ne mortiferum esset volnus, L.
With a negative, that not, lest not : erit verendum mihi ne non dicat: unum vereor ne senatus Pompeium nolit dimittere.
After expressions of hinderance or warning, that not, lest : cavete, iudices, ne nova proscriptio instaurata esse videatur: deterrere te ne popularis esses, from being a demagogue : unus, ne caperetur urbs, causa fuit, L.

ne
part enclit. weaker form of 1 nē. I. adv., added in a direct question, as an interrogation mark, to the first or principal word of the clause: meministine me in senatu dicere? do you remember? etc.: potestne rerum maior esse dissensio?: quiane auxilio iuvat ante levatos? V.
Affixed to an interrogative pronoun: Quone malo mentem concussa? timore deorum, H.: ūterne Ad casūs dubios fidet sibi certius? H.
Expecting an affirmative answer: rectene interpretor sententiam tuam?
Expecting a negative answer: potestne virtus servire?: potesne dicere?II. As conj., in an indirect question, whether : ut videamus, satisne ista sit iusta defectio: Publilius iturusne sit in Africam scire.
Pleonastic with utrum, followed by an : est etiam illa distinctio, utrum illudne non videatur aegre ferendum . . . an, etc.
In the second alternative of an interrogation, or (for an): Smyrna quid et Colophon? maiora minorane fama? H.: ut in incerto fuerit, vicissent victine essent, L.
Repeated, whether . . . or : neque interesse, ipsosne interficiant impedimentisne exuant, Cs.: Collectosne bibant imbrīs puteosne, H..

ne
interj. (not nae), truly, verily, really, indeed (only with pron pers. or demonst.）: Ne tu istas insultabis frustra, T.: ne ego haud paulo hunc animum malim quam, etc.: ne tu, etc.: ne ille: ne iste, T.
With other words of affirmation: ne ille, medius fidius: medius fidius ne tu: edepol ne meam operam, etc., T.

ne
see 2 quis.

nebula
ae, f NEB-, mist, vapor, fog, smoke, exhalation : tenuis, V.: saeptus nebulā, V.: nebulae pluviique rores, clouds , H.: nebulae, quas exigit ignis, smoke , O.: Vellera nebulas aequantia tractu, i. e. delicate as mist , O.: stellis nebulam spargere candidis, i. e. to thrust your gloomy company on the girls , H.: nebulae dolia summa tegunt, a cloudy scum , O.
Fig., darkness, obscurity : erroris, Iu.

nebulo
ōnis, m nebula, a paltry fellow, idler, scamp , T.: iste, H.

nebulosus
adj. nebula, full of vapor, foggy, cloudy, dark : caelum.

nec
(in nec the negation is more prominent, in neque the connective), adv. and conj. 1 ne+que. I. Without a correl. particle, and not, also not, nor : quia non viderunt, nec sciunt: delubra esse in urbibus censeo, nec sequor magos, etc.
Negativing a single word: illa se negat, Neque eum aequom ait facere, T.: Et vidi et perii, nec notis ignibus arsi, O.: nec dubie ludibrio esse miserias suas, L.: nec idcirco minus: neque eo minus, L.: neque eo secius, N.
With adversative particles, nor yet, nor however, and yet not, but yet not : castra propere movit . . . Neque tamen Antonius procul aberat, S.: nec despero tamen: neque vero multum interest.
With enim, for . . . not, and in fact . . . not, and yet . . . not : neque enim erat cuiquam dubium: nec enim' licebat: Dixerat haec Tellus, neque enim tolerare potuit, etc., O.
With non (sometimes written necnon), introducing an emphatic affirmation, and assuredly, and certainly, and besides, and indeed : neque haec tu non intellegis: Tunc mihi praecipue, nec non tamen ante, placebas, O.: neque non me tamen mordet aliquid.
Poet., as a mere connective, also, besides, as well, too : Nec non et gemini custodes Praecedunt, V.
With dum (sometimes written necdum), and not yet, nor yet : si scis, neque dum Romā es profectus, scribas, etc.: necdum tamen ego Quintum conveneram.
Introducing a negative clause of purpose, result, or command, and . . . not : recordare enim . . . nec hoc pertimueris: profanum esto, neque scelus esto, L.: Transque caput iace, nec respexeris, V.: (diem) lucro Appone, nec dulcīs amores Sperne, H.: date munera templis, Nec timidā gaudete fide, O.: Nec tu mensarum morsūs horresce, V.: nec tempora perde precando, O.: nunc ut ea praetermittam, neque eos appellem, etc.: ut secundae classis vocarentur, nec umquam descenderent, L.: orare coepit, ne enuntiaret nec se proderet, N.: conspirasse, ne manūs ad os cibum ferrent, nec os acciperet datum, L.
Praegn., and not even, not even, and . . . too : cum praesertim nec nos temperemus imperiis, L.: ne quid praeter sonum linguae, nec eum incorruptum, retinerent, L.: equi non velocitate conspicui; sed nec docentur, etc., T.
Without connective force, not : magistratus nec oboedientem civem coërceto: alter, qui nec procul aberat, L.II. With a correlative particle.
With neque or nec, neither . . . nor : nam certe neque tum peccavi, cum . . . neque cum, etc.: mors nec ad vivos pertineat nec ad mortuos: haec si neque ego neque tu fecimus, T.: Sed nec Brutus erit, Bruti nec avunculus usquam, Iu.: nemo umquam neque poëta neque orator fuit, qui, etc.
Followed by et or -que in an affirmative clause, on the one hand not . . . and on the other hand; not only not . . . but also : id neque amoris mediocris et ingeni summi iudico: ut neque vestitūs praeter pellīs haberent quicquam, et lavarentur in fluminibus, Cs.: ut neque bonus quisquam intereat, paucorumque poenā vos salvi esse possitis.
Preceded by et in an affirmative clause, on the one hand . . . on the other not, not only . . . but also not : ego vero et exspectabo ea quae polliceris neque exigam nisi tuo commodo: patebat via et certa neque longa.

necdum
see nec.

necessarie
adv. necessarius, unavoidably : demonstrans, irrefutably .

necessario
adv. necessarius, unavoidably, inevitably : coacti necessario se aperiunt, T.: dicendum est: rem Caesari enuntiare, Cs.: copias parat, S.

necessarius
adj. necesse, unavoidable, inevitable, indispensable, pressing, needful, requisite, necessary, compulsory : conclusio: leges: causa ad proficiscendum, Cs.: locus huic disputationi necessarius de amicitiā, essential : castra ponere necessarium visum est, L.: necessariā re coactus, by necessity , Cs.: tam necessario tempore, time of need , Cs.: longius necessario procedere, too far , Cs.: ut dilucide narremus necessarium est.
Plur n . as subst: ad necessaria ferenda, the necessaries of life , Cu.
Connected by natural ties, belonging, related, connected, bound : homo (a father-in-law), N.
As subst m . and f a relation, relative, kinsman, connection, friend, client, patron : sui, S.: meus familiaris ac necessarius: virgo huius propinqua et necessaria.

necesse
adj. (only nom. and acc sing. n., with esse or habere) 2 NEC-, unavoidable, inevitable, indispensable, necessary : necessest accipere Thaïdem, T.: quanto detrimento necesse sit constare victoriam, Cs.: num omne id aurum in ludos consumi necesse esset? L.: virgis te ad necem caedi necesse erit: quasi non necesse sit nobis contendere, Cs.: homo cui necesse est mori: necesse fuisse ut concursūs ex totā Graeciā fierent: haec oratio aut nulla sit necesse est, aut, etc.: fateare necesse est, H.: nihil fit, quod necesse non fuerit: non habebimus necesse semper concludere: non verbum pro verbo necesse habui reddere.
Needful, requisite, indispensable, necessary : id quod tibi necesse minime fuit, facetus esse voluisti.

necessitas
ātis （gen plur. tātium, Cs.), f necesse, unavoidableness, inevitableness, necessity, compulsion, force, exigency : illam a me distrahit necessitas, T.: necessitatis crimen, non voluntatis: necessitati parere: necessitas huius muneris rei p. obvenit: expressa necessitas obsides dandi Romanis, forced upon the Romans , L.: nescio an maiores necessitates vobis fortuna circumdederit, L.: tardi Leti, H.
Fate, destiny, law of nature : divina: ut vita, quae necessitati deberetur: necessitate, naturally : fati, L.: suprema, death , Ta.: mors est necessitas naturae.
Necessity, need, want : suarum necessitatum causā, Cs.: vitae necessitatibus servire: publicae, L.: quod pro honore acceptum etiam necessitatibus subvenit, Ta.
Connection, relationship, friendship : magnam necessitatem possidet paternus sanguis, bond of affection .
Person., the goddess of necessity : saeva, H.

necessitudo
inis, f necesse, necessity, compulsion, inevitableness, want, need, distress : puto hanc esse necessitudinem, cui nullā vi resisti potest: non eadem nobis et illis necessitudo impendet, S.: rei p., Ta.
A close connection, personal union, relationship, friendship, intimacy, bond : liberorum: ea necessitudo, etc., S.: quocum mihi omnes necessitudines sunt, ties of friendship : municipium, quorum mihi magna necessitudo est: familiaritatis necessitudinisque oblitus.
Plur, persons connected, relatives, connections, friends : inter suas necessitudines flere, Cu.
Fig., a necessary connection : numerus neque habebat aliquam necessitudinem cum oratione.

necessum
adj. n, old for necesse, L., dub.)

necessus
—, n 2 NEC-, a necessity ; only nom. with esse, it is unavoidable, is necessary : in eum iam res rediit locum, Ut sit necessus, T.: Quasi necessus sit, te uxorem ducere, T.

necne
adv., or not, in the second part of an indirect alternative question: quaero, potueritne Roscius suam partem petere necne: quaeram, utrum emeris necne: utrum proelium committi ex usu esset necne, Cs.: nunc habeam necne, incertum est, T.: quid interest proferantur necne?: fiat necne fiat, id quaeritur.
Rarely in a direct question: sunt haec tua verba necne?

necnon
see nec.

neco
āvī (late, necuī), ātus, āre 1 NEC-, to kill, slay, put to death, destroy (usu. without a weapon): Adherbalem excruciatum, S.: igni necari, Cs.: alquem verberibus: plebem fame: virgis ferroque necari, H.: longā morte, V.: colubra necuit hominem, Ph.
Fig.: ne ab iis ipsa (res p.) necaretur.

necopinans
antis, adj., not expecting, unaware: Ariobarzanem insidiis necopinantem liberavi.

necopinato
adv. necopinatus, unexpectedly : evenire: malum exortum, L.

necopinatus
adj., unexpected: hostium adventus: bona: fraus, L.
Plur n. as subst, the unforeseen: necopinatorum naturam considerare.
In the phrase, ex necopinato, unexpectedly, unawares, L.

necopinus
adj., unexpected: mors, O.
Not expecting, unsuspecting, careless, offguard: ipsum accipiter necopinum rapit, Ph.: hostis, O.

nectar
aris, n , νέκταρ, nectar, drink of the gods: nectare laetari: Quos (deos) inter bibit nectar, H.: siccato nectare Volcanus, Iu.: odoratum, balm, O.: (apes) distendunt nectare cellas, i. e. honey, V.: oves . . . quae fertis in ubere nectar, i. e. milk, O.: quae (oscula) Venus Quintā parte sui nectaris imbuit, i. e. sweetness, H.

nectareus
adj. , νεκτάρεος, of nectar, nectared: aquae, O.

necto
ēxuī, xus, ere 2 NEC-, to bind, tie, fasten, join, fasten together, connect : tribus nodis ternos colores, V.: Lamiae coronam, weave , H.. sponsae laqueum, H.: flavā caput nectentur olivā, V.: bracchia, clasp , O.: comam myrto, O.
Of debtors, to detain, imprison, bind, fetter, confine : nectier (civīs) postea desitum: ita nexi soluti, cautumque in posterum, ne necterentur, L.: nexi ob aes alienum, L.
Fig., to affix, attach : ut ex alio alia nectantur.
To join, fasten together, connect, interweave : rerum causae aliae ex aliis necessitate nexae: ne cui dolus necteretur a Poeno, contrived , L.: causas inanīs, devise , V.: canoris Eloquium vocale modis, set to harmonious measures , Iu.: tecum iurgio, i. e. quarrel , O.

necubi
adv. ne+* cubi (ubi), that nowhere, lest anywhere : cavere, necubi hosti opportunus fieret, S., Cs., L.

necunde
adv. ne+* cunde (unde), that from no place, lest from anywhere : necunde, etc., L.

nedum
conj, by no means, much less, still less, not to speak of: satrapa numquam queat . . . Nedum tu possis, T.: optimis temporibus . . . nedum his temporibus possimus: ne voce quidem incommodā, nedum ut ulla vis fieret, L.: et aegre inermem tantam multitudinem, nedum armatam, sustineri, L.
Affirmatively, not to say, much more: adulationes etiam victis Macedonibus graves, nedum victoribus, much more should they prove victors, L.: qui vel in pace bellum excitare possent, nedum in bello, etc., L.

nefandus
adj., unmentionable, impious, heinous, execrable, abominable: scelus: gens, V.: vehiculum, L.: fraus, Iu.
As subst n.: memores fandi atque nefandi, i. e. impiety, V.: omnia fanda nefanda, Ct.

nefarie
adv. nefarius, impiously, execrably, abominably : multa facere: pater occisus.

nefarius
adj. nefas, impious, execrable, abominable, nefarious : consilium, S.: Atreus, H.: voluntates: facinus: scelus, Cs.
As subst n., a heinous act, crime : commemorare nefaria in socios: rem p. nefario obstringere, L.

nefas
n indecl, something contrary to divine law, an impious deed, sin, crime: quicquid non licet, nefas putare debemus: officia tua mihi nefas est oblivisci: nefas est dictu, fuisse, etc.: quibus nefas est . . . deserere patronos, Cs.: fas atque nefas, right and wrong, V.: per omne fas ac nefas, in every way, L.: in omne nefas se parare, O.: Summum crede nefas animam praeferre pudori, Iu.
Of a person, a wretch, monster: exstinxisse nefas, i. e. Helen, V.
As interj, horrid! shocking! dreadful!: quatenus, heu nefas! Virtutem incolumem odimus, H.: sequiturque, nefas! Aegyptia coniux, V.
An impossibility: levius fit patientiā Quidquid corrigere est nefas, H.

nefastus
adj. nefas, contrary to religion, irreligious, impious : iniusta nefasta dicere, XII Tabb. ap. C.
As subst n . (sc. crimen), a wicked deed, abomination, profanity : quid intactum nefasti Liquimus? H.
Of days, unhallowed, unpropitious, on which courts or public assemblies must not sit : ille (Numa) nefastos dies fastosque fecit, L.: (dies) per quem tria verba silentur (i. e. on which the praetor does not utter his words of authority: do, dico, addico), O.
Unlucky, inauspicious : Ille et nefasto te posuit die, etc., H.: ne terra victoriae suae, L.

negans
antis, P. of nego.

negantia
ae, f nego, a denying, negation .

negatio
ōnis, f nego, a denial, negation : vis negationis eius: facti.

negatum
ī, n P. of nego, a forbidden thing : cupimus negata, O.

negito
āvī, —, āre, freq. nego, to deny steadfastly, persist in denying : alqd esse: rex primo negitare, S.: renuit negitatque Sabellus, H.

neglectio
ōnis, f neglego, a neglecting : amicorum, indifference towards .

neglectus
adj. P. of neglego, neglected, slighted, despised : ipsi inter nos: castra, L.: religio, Cs.: capilli, dishevelled , O.

neglectus
m neglego, a neglecting, neglect : res ne utiquam neglectu mihist, T.

neglegens
(not neglig-, necl-), entis, adj. with comp. P. of neglego, heedless, careless, unconcerned, indifferent, negligent, neglectful : neglegentem (eum) feceris, T.: duces: ne quā populus laboret, H.: legum, rei p. neglegentior.
Of property. heedless, careless, improvident : in sumptu: adulescentia, L.

neglegenter
adv. with comp. neglegens, heedlessly, carelessly, negligently : rem tam Neglegenter agere, T.: scribere alqd: neglegentius adservatum.

neglegentia
(not neglig-), ae, f neglegens, carelessness, heedlessness, negligence, neglect : (locus) praeteritus neglegentiā, T.: epistularum, neglecting to write ; cf. epistularum neglegentia . . . diligentia, coldness : quaedam etiam neglegentia est diligens: Nam neque neglegentiā tuā id fecit, out of disrespect to you , T.: caerimoniarum, L.: sui, Ta.

neglego
(not negligō, neclegō), ēxī (neglegisset, S.), ēctus, ere nec+lego, to disregard, not heed, not trouble oneself about, not attend to, slight, neglect, be regardless of, be indifferent to : Neglegitur ipsa, T.: mandatum: rem familiarem, N.: neglecti agri, H.: hoc facere, Cs.: diem edicti obire neglexit: de Theopompo negleximus.
To make light of, not care for, slight, despise, disregard, contemn, neglect : segnior fit, ubi neglegas, when you neglect him , S.: Pecuniam, T.: periculum capitis sui prae meā salute: cum et bellum ita necessarium sit, ut neglegi non possit: Aeduorum iniurias, overlook , Cs.: hac parte neglectā, i. e. unpunished , Cs.: verba verbis quasi coagmentare neglegat, disdains : committere fraudem, to make light of perpetrating , H.: Theopompum confugere Alexandream.

nego
āvī, ātus, āre 3 AG-, to say no, deny, refuse (opp. aio): Negat quis? nego. ait? aio, T.: Diogenes ait, Antipater negat: nunc aiunt, quod tunc negabant: non facile Gallos Gallis negare potuisse, Cs.: negant quicquam esse bonum, nisi, etc.: damnare negatur hanc Venerem pietas, O.: casta negor (sc. esse), they say I am not , O.: negat se Numidam pertimescere, virtuti suorum credere (sc. ait), S.
A second negation does not destroy the first: negat ne suspicari.
Not to assent, deny : factum est; non nego, T.: omnia, quae certa non erunt, pro certo negato: negaturum aut me pro M. Fulvio, aut ipsum Fulvium censetis? L.: mitto enim domestica, quae negari possunt, i. e. the proof of which can be suppressed : negare non posse, quin rectius sit, etc., L.
Not to consent, deny, refuse : invitatus ad haec negabit, will decline , Iu.: (oscula), H.: victum, V.: numquam reo cuiquam tam praecise negavi, quam hic mihi: postquam id obstinate sibi negari videt, Cs.: negat quis carmina Gallo? V.: mea dicta demittere in aurīs, V.: Ire, O.: adulescenti negare, quin eum arcesseret, N.: uxorem ut ducat orare occipit . . . Ille primo se negare, refuse , T.: Poma negat regio, i. e. does not produce , O.: pars ventis vela negare, i. e. furl , O.

negotialis
e, adj. negotium, of business, of affairs : constitutio.

negotians
antis, m P. of negotior, a wholesale dealer, trader, banker, business man .

negotiatio
ōnis, f negotior, a wholesale business, banking business : Asiatica.

negotiator
ōris, m negotior, a wholesale dealer, merchant, banker, factor , S., C.

negotiolum
ī, n dim. negotium, a little business, small matter : nescio quid negotioli.

negotior
ātus, ārī, dep. negotium, to carry on business, do wholesale business, act as banker : se Syracusas non negotiandi causā contulisset: in Galliā, S.
To trade, traffic , Cs., L.

negotiosus
adj. negotium, full of business, busy : provincia: maxime, most occupied , S.

negotium
ī, n nec+otium, a business, employment, occupation, affair : quid istic tibi negotist? T.: nihil habere negoti: forensia negotia: negotium municipi administrare: in negotio versari: ex negotio emergere: datum negotium est consulibus, ut, etc., L.: negotio desistere, Cs.: mirabar, quid hic negoti esset tibi, what business you have here , T.: negotiis amicorum intentus sua neglegere, interests , S.: nostrum otium negoti inopiā constitutum est, affairs of state : suum, private affairs : aes alienum negoti gerendi studio contractum, in trade : negoti gerentes, tradesmen : Bithyna negotia, H.
Difficulty, pains, trouble, labor : satis habeo negoti in sanandis volneribus: tibi negotium facessere, give trouble : refici magno negotio, Cs.: nullo negotio, i. e. easily : quid negoti est haec poëtarum . . . portenta convincere?
A matter, thing, affair : id quod negotium poscebat, the situation , S.: ineptum: Teucris illa lentum negotium, a slow affair .

nemo
(rarely nēmo, O., Iu.), —, dat. nēminī, acc. nēminem; abl. once nēmine, Ta. (class. writers borrow the plur. and the gen. and abl sing. from nullus), m and f ne+homo, no man, no one, nobody : Nemost miserior me, T.: facio pluris omnium hominum neminem: omnium mortalium nemo Sthenio inimicior, quam, etc.
In the phrase, nemo non, every one, everybody, all : aperte adulantem nemo non videt, nisi, etc.: nemo potest non beatissimus esse.
In the phrase, non nemo, many a one, some one and another, somebody : video de istis abesse non neminem: non nemo improbus.
With nisi, none but, no one not, only : nemo nisi victor pace bellum mutavit, S.
The negation emphasized by a following negative: neminem deo, nec deum, nec hominem carum esse voltis.
With pronn. : nemo unus, no one , L.: ad neminem unum summa imperi redit, Cs.: nemo quisquam, not a single one, no one at all , T.: alium enim, cui illam commendem, habeo neminem, no one else .
As adj., no, not any : vir nemo bonus ab improbo se donari velit: opifex: ut hominem neminem pluris faciam.
Fig., a nobody : is, quem tu neminem putas.

nemoralis
e, adj. nemus, of a grove, in a wood, sylvan : regnum Dianae, near Aricia , O.: antrum, O.

nemorensis
e, adj. nemus, of the grove of Diana, near Aricia : socius, Pr.

nemoricultrix
īcis, f nemus+cultrix, forest-haunting : sus, Ph.

nemorivagus
adj. nemus+vagus, wandering in the woods : aper, Ct.

nemorosus
adj. nemus, full of woods, woody : Zacynthos, V.: Oete, O.: iuga, Iu.
Full of foliage, shady : silvae, O.

nempe
conj. nam+-pe.
In an assertion offered as indisputable, certainly, without doubt, assuredly, of course, as everybody knows : quos ego orno? Nempe eos, qui, etc.: Nempe incomposito dixi pede currere versūs Lucili, H.: Nempe omnia haec nunc verba huc redeunt denique, T.: pater est mihi nempe biformis, O.
In a question as to the meaning of something already said, I suppose, you mean, I am to understand: Da . Davus sum, non Oedipus. Si . Nempe ergo aperte vis me loqui? T.: nempe negas ad beate vivendum satis posse virtutem?
In a reply, certainly, obviously, of course: Ch . Nostin hanc? An novi, nempe opinor, T.: Pompei tertius consulatus in quibus actis constitit? Nempe in legibus.
In a concession, certainly, indeed, no doubt : nempe Vir bonus et prudens dici delector, H.: scimus nempe; haeremus nihilo minus.
Ironically, forsooth, to be sure, I suppose : at avus nobilis. Tuditanus nempe ille, etc.: nempe ruberes, Viveret si quis, etc., H.

nemus
oris, n NEM-, a tract of woodland, forest pasture, meadow with shade, grove : multos nemora commovent: Quis nemori inperitet, the pasture , V.
A wood, grove, forest : Inter pulchra satum tecta, i. e. pleasure-garden , H.: gelidum, H.: densum trabibus, O.: nemorum saltus, V.
A sacred heath, consecrated grove : nemus Angitiae, V.: Cereale, O.
Esp., the sacred grove of Diana at Aricia .

nenia
ae, f a funeral song, song of lament, dirge, C.: absint inani funere neniae, H.
A mournful song, sorrowful ditty: Ceae retractes munera neniae, H.
A magic song, incantation: Marsa, H.
A popular song, cradle song, lullaby: puerorum, H.: legesne potius viles nenias? mere songs, Ph.

neo
(neunt, Tb.), ēvī (nērunt, O.), —, ēre NE-, to spin : annus Subtemen nebat, T.: nerunt fila deae, O.
To interlace, entwine : tunicam auro, V.

nepa
ae, f African, a scorpion.
The Scorpion (a constellation), Enn. ap. C.

nepos
ōtis, m a grandson, child's son: natus est nobis nepos, T.: me nepotem expulit, S.: Q. Pompei ex filiā.
A descendant: de stirpe nepotum, V.: in nepotum Perniciem, H.: haec tetigit tuos urtica nepotes, Iu.
Fig., a spendthrift, prodigal: in populi R. patrimonio: profusus: discinctus, H.

neptis
is, f cf. nepos, a granddaughter , C.: Veneris, i. e. Ino , O.: doctas Cybeleia neptes vidit, i. e. the Muses , O.

Neptunius
adj., of Neptune, Neptunian, T., V., H., O.
Of the sea, marine, C., V.

Neptunus
ī, m NEB-, Neptune, god of the sea, son of Saturn and brother of Jupiter , C., V., H., O.
The sea , V., H.

nequam
adj. indecl. with comp. nequior, and sup. nequissimus, worthless, good for nothing: nilne in mentemst? . . . tanto nequior, T.: nequam et cessator Davus, H.
Of character, worthless, vile, bad: liberti nequam et improbi: nihil nequius est: homo nequissimus, a great rogue.

nequaquam
adv., in no wise, by no means, not at all: nequaquam dignum conatu meo: vir sibi nequaquam par: idoneus locus, Cs.: Cetera nequaquam simili ratione Aestimat, H.

neque
see nec.

nequeo
（imperf. nequībat, S.), īvī,
, īre, not to be able, to be unable, cannot: hoc, O.: satis decernere, T.: ea laxare: proelio adesse, S.: commissa tacere, H.: te nequivi Conspicere, V.: nequeo quin lacrumem, T.: quidquid sine sanguine civium ulcisci nequitur, S.

nequicquam
see nequiquam.

nequior
ius, comp. of nequam.

nequiquam
adv. ne+abl. of quisquam, in vain, to no purpose, fruitlessly : et sero et nequiquam pudet: ausi transire flumen, without reason , Cs.: causas nectis inanes, V.
As an exclamation: nequiquam! L.

nequissimus
sup. of nequam.

nequiter
adv. with comp. nēquius nequam, worthlessly, wretchedly, badly, miserably, meanly : facere: cenare: (bellum) susceptum nequius, L.

nequitia
ae, acc. am or em, f nequam, bad quality, worthlessness, inefficiency, vileness, wickedness : fenestram ad nequitiem patefeceris, T.: me ipsum nequitiae condemno: filii nequitiam videre: nequitiae fige modum tuae, H.: domus haec . . . officina nequitiae: nequitiam admittere, faithlessness , Pr.

Nerthus
ī, f Mother Earth (a goddess of the Germans), Ta.

nervose
adv. with comp. nervosus, strongly, vigorously, energetically : nervosius dicere.

nervosus
adj. nervus, sinewy, nervous : poples, O.
Of style, vigorous : quis Aristotele nervosior?

nervulus
ī), m dim. nervus.
Only plur, nerve, vigor : tui mihi saepe cogniti.

nervus
ī, m cf. νεῦρον, a sinew, tendon, muscle : nervi, a quibus artūs continentur: hoc nervos confirmari putant, Cs.
A cord, string, wire (of a musical instrument): ut nervi in fidibus sonant: cantu vocum et nervorum et tibiarum personare, stringed instruments.
The leather covering of a shield , Ta.
A bow-string : adductus, O.: nervo aptare sagittas, V.
A wire, string (controlling a puppet): Duceris ut nervis alienis mobile lignum, H.
A prison : ne istaec fortitudo in nervom erumpat, bring you into durance , T.: eximere de nervo civīs, L.
The penis , H., Iu.
Fig., a sinew, nerve, vigor, force, power, strength : digna res est ubi tu nervos intendas tuos, T.: omnibus nervis mihi conitendum est, ut, etc.: opibus ac nervis ad perniciem suam uti, Cs.: nervi belli pecunia: vectigalia nervos esse rei p.: loci inhaerentes in nervis causarum, intimately connected with : nervi coniurationis, leaders , L.
Of expression, force, energy : oratio nervos oratorios habet: sectantem levia nervi Deficiunt, H.

nesciens
entis, adj. P. of nescio, ignorant, unaware , T.

nescio
īvī, —, īre, not to know, to be ignorant: quid agam nescio, T.: de Oropo opinor, sed certum nescio: animae sit (illa vis) ignisve, nescio: nescis, Quem fugias, O.: Tu nescis id quod scis, si sapies, i. e. keep closely secret, T.: nescibam id dicere illam, T.: vincere scis, victoriā uti nescis, L.: utrum velit . . . nescitur: futura, O.
With quis or quid, I know not who, some one, somebody, a certain person, I know not what, something, some, a certain: oblatum ab nescio quo inprobo, T.: postea quam nescio quid impendit: hoc nescio quid, quod ego gessi, this trifle: quia nescio quid in philosophiā dissentiret, a little: nescio quid litterularum, a sort of letter: Laetus est nescio quid, over something, T.: casu nescio quo: nescio quid praeclarum, indefinable excellence.
With quo modo, somehow, I know not how: fit enim, nescio quo modo, ut, etc.: qui, nescio quo modo, conspirant, N.
With quando, at some time or other: me nescio quando venisse questus est.
With an, I know not whether, probably, perhaps (softening an assertion): constantiam dico? nescio an melius patientiam possim dicere, perhaps I might better say: nescio an modum excesserint, L.
Not to know, to be unacquainted with: Nescio alias, i. e. how others may act, T.: eas artīs: hiemem, V.: vinum toto nescire Decembri, i. e. abstain from, Iu.
Not to understand, to be unable: scire Latine . . . nescire: stare loco nescit (of a horse), V.: nescit vox missa reverti, cannot be unsaid, H.: irasci: Uxor invicti Iovis esse nescis, know not how to be, H.

nescius
adj. ne+2 SAC-, unknowing, ignorant, unaware : Plus quam quod . . . Nescius adfectas, in your ignorance , O.: Nescia mens hominum fati, V.: aurae fallacis, H.: Nullā de facie terra, O.: quanto periculo vivam: neque eram nescius, quantis oneribus premerere, yet I well knew : flumina Nescia gratentur consolenturne parentem, hesitating , O.: iratum te regi fuisse non erant nescii.
Not knowing how, not understanding, unable, incapable : cedere nescius, i. e. indomitable , H.: fallere vita, V.: vinci nescius, O.: Virtus repulsae, H.: furtivas reddere preces, Pr.
Unknown : gentibus tributa, Ta.: neque nescium habebat alqm invisum esse, etc., Ta.

Nestor
oris （acc. Nestora, H.), m , Νέστωρ, a mythical king of Pylus, who outlived three generations, C., H., V., O., Iu.
Prov.: vivere Nestora totum, three generations, Iu.

neu
see neve.

neuter
tra, trum, gen. trīus, dat. trī, adj. pronom. ne+uter, neither the one nor the other, neither : neutri illorum quisquam me carior: neutrum eorum contra alium iuvare, Cs.: quid bonum sit, quid malum, quid neutrum: neuter consulum, L.: ubi neutri transeundi initium faciunt, neither army , Cs.: neutri alteros primo cernebant, L.
Plur n . as subst: neutra (sc. nomina), of the neuter gender : in bonis rebus . . . in malis . . . in neutris, neither good nor evil .

neutiquam
adv., by no means, in no wise, not at all: id vero ne utiquam honestum esse arbitror, T.: mihi ne utiquam cor consentit cum oculorum aspectu, Enn. ap. C.: dictatori neutiquam placebat, L.

neutro
adv. neuter, to neither side, in neither direction , T.: inclinatā spe, L.

neve
adv., and not, nor, and that not, and lest: ne abs te hanc segreges neu deseras, T.: te hortor, ut maneas . . . neve pertimescas: Hic ames dici pater atque princeps, Neu sinas Medos equitare inultos, H.: discedite, neve Eripite, etc., O.: fructūs mollite colendo, Neu segnes iaceant terrae, V.

nex
necis, f 1 NEC-, death, violent death, murder, slaughter : iniusta: usque ad necem, T.: necem sibi consciscere: viri in uxores vitae necisque habent potestatem, Cs.: neci dare, V.: neci occumbere, O.: venatorum, by the hunters , Ph.: Clodiana, of Clodius : multorum civium neces: (manūs) imbutae Phrygiā nece, the blood of the slain , O.
Person., Death , V.

nexilis
e, adj. 2 NEC-, tied up, bound together : hederae, O.

nexo
—, —, āre, intens. necto, to twine, coil ; only P. praes ., V., in some edd. for nixantem.

nexum
ī, n P. n. of necto, a bond secured upon the personal liberty of the debtor, voluntary assignment of the person for debt, slavery for debt : ius nexi: nexum inire, L.: omnia nexa civium liberata.

nexus
adj. P. of necto, imprisoned .
As subst: nexi ab aes alienum, prisoners for debt , L.

nexus
— (only abl sing. and plur., and nom plur.), m 2 NEC-, a binding together, fastening, joining, interlacing, entwining, clasping : medii nexūs (anguis) Solvuntur, coils , V.: serpens, baculum qui nexibus ambit, O.
The state of a debtor under bonds, a personal obligation, assignment of the person for debt, slavery for debt : se nexu obligare.
Fig., a linking, interweaving : causarum latentium, Cu.